Laura HofmanDe CAO Gemeenten 2025-2027 bepaalt de arbeidsvoorwaarden voor ongeveer 220.000 medewerkers bij Nederlandse gemeenten. Van medewerkers burgerzaken tot beleidsadviseurs en directeuren: wie in dienst is bij een gemeente valt onder deze cao. In dit overzicht leest u alles over loonschalen, loonstijgingen, vakantie, transitievergoeding en uw rechten als gemeenteambtenaar.
Wat is de CAO Gemeenten?
De CAO Gemeenten is de collectieve arbeidsovereenkomst voor medewerkers bij alle Nederlandse gemeenten. De overeenkomst wordt gesloten tussen de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) als werkgeversvertegenwoordiger en de vakbonden FNV Overheid, CNV Overheid en CMHF Overheid. De huidige cao loopt van 1 april 2025 tot en met 31 maart 2027 en dekt circa 220.000 werknemers.
De afspraken zijn tot stand gekomen na onderhandelingen waarbij de VNG aanvankelijk 5,6% loonstijging bood en de vakbonden 9% eisten. Het eindresultaat bedraagt gemiddeld 7,64% over twee jaar, verdeeld over vijf stappen. De werkgever heeft erop gewezen dat gemeenten financieel moeilijke tijden tegemoet gaan door bezuinigingen op het gemeentefonds, maar de vakbonden spraken toch van een acceptabel resultaat.
Loonschalen en Loonstijgingen
Loonstijgingen 2025-2027
De salarissen stijgen in vijf stappen:
| Datum | Verhoging |
|---|---|
| 1 april 2025 | +2,00% |
| 1 oktober 2025 | +1,85% |
| 1 januari 2026 | +€35 nominaal per maand |
| 1 juli 2026 | +1,25% |
| 1 januari 2027 | +1,60% |
Dankzij de nominale stijging van €35 per 1 januari 2026 en het minimumuurloon van €16 (exclusief schaal A) profiteren medewerkers in de lagere schalen procentueel meer. Gemiddeld over alle schalen bedraagt de stijging 7,64%.
Salarisschalen per 1 januari 2026
De CAO Gemeenten hanteert salarisschalen 1 tot en met 18 (met tussenschalen 10A en 11A). Binnen elke schaal stijgt u jaarlijks één periodiek, mits uw functioneren voldoende is. Hieronder de minima en maxima per schaal (bruto maandsalaris bij voltijds dienstverband, 36 uur per week):
| Schaal | Minimum | Maximum | Typische functies |
|---|---|---|---|
| 1 | €2.304 | €2.734 | Servicemedewerker, schoonmaak |
| 2 | €2.441 | €2.978 | Medewerker post/archief |
| 3 | €2.441 | €3.215 | Administratief medewerker jr. |
| 4 | €2.441 | €3.374 | Medewerker burgerzaken |
| 5 | €2.441 | €3.534 | Baliemedewerker, secretarieel |
| 6 | €2.564 | €3.696 | Medewerker klantcontact, toezichthouder |
| 7 | €2.840 | €4.015 | Senior medewerker, coördinator |
| 8 | €3.206 | €4.499 | Beleidsmedewerker jr., teamleider |
| 9 | €3.524 | €5.033 | Adviseur, projectleider |
| 10 | €3.777 | €5.554 | Senior adviseur, beleidsadviseur |
| 10A | €4.132 | €5.947 | Senior specialist |
| 11 | €4.465 | €6.343 | Senior adviseur/consultant |
| 11A | €4.884 | €6.751 | Hoofd afdeling jr. |
| 12 | €5.303 | €7.163 | Afdelingshoofd, manager |
| 13 | €5.885 | €7.740 | Senior manager, directeur afdeling |
| 14 | €6.232 | €8.474 | Gemeentesecretaris (kleinere gemeente) |
| 15 | €6.679 | €9.270 | Directeur |
| 16 | €7.130 | €10.147 | Directeur-generaal niveau |
| 17 | €7.857 | €11.112 | Topfunctionaris |
| 18 | €8.676 | €12.175 | Gemeentesecretaris (grote gemeente) |
Bedragen gelden bij voltijds (36 uur/week) dienstverband.
Gebruik de gratis calculator hieronder om uw nettoloon te berekenen op basis van uw schaal en periodiek.
Werktijden, Overwerk en Onregelmatigheidstoeslag
De standaard werkweek bij gemeenten bedraagt 36 uur per week, verdeeld over vijf dagen. Overwerk is werk dat incidenteel boven de vastgestelde arbeidsduur wordt verricht op verzoek van de werkgever.
Toelage Onregelmatige Dienst (TOD)
De CAO Gemeenten 2025-2027 verbetert de vergoeding voor onregelmatig werk aanzienlijk:
| Tijdstip | Oude toeslag | Nieuwe toeslag |
|---|---|---|
| Zaterdag | 40% | 75% |
| Zondag en feestdagen | 65% | 100% |
| Nachtdienst (22:00–06:00) | ±50% | ±50% |
Medewerkers van 55 jaar en ouder zijn per 1 januari 2026 vrijgesteld van verplichte nachtdiensten. Dit is een significante arbeidsrechtelijke bescherming voor oudere medewerkers.
Thuiswerkvergoeding
De vergoeding voor thuiswerken stijgt per 1 oktober 2025 van €2,15 naar €2,40 netto per dag. De internetvergoeding blijft €0,85 per maand. Gemeenten zijn verplicht een lokale reiskostenregeling vast te stellen — voor het eerst een expliciete verplichting in de cao.
Vakantie en Individueel Keuzebudget (IKB)
Vakantiedagen
Het wettelijk minimum vakantieverlof bedraagt 20 werkdagen per jaar (4 × de wekelijkse arbeidsduur, Art. 7:634 BW). In de praktijk hanteren veel gemeenten ruimere regelingen via het IKB.
Individueel Keuzebudget (IKB): 17,05%
Een opvallend onderdeel van de CAO Gemeenten is het Individueel Keuzebudget (IKB). Dit budget bedraagt 17,05% van het bruto jaarsalaris en is opgebouwd uit:
| Component | Percentage |
|---|---|
| Vakantiegeld (Art. 7:640 BW) | 8,00% |
| Eindejaarsuitkering | 7,55% |
| Levensloopbijdrage | 1,50% |
| Totaal IKB | 17,05% |
Het IKB bouwt maandelijks op en kan worden ingezet voor:
- Uitbetaling — direct als brutoloon
- Extra vakantiedagen — tot maximaal 187 uur per jaar
- Scholing — als de werkgever dit niet vergoedt
- Vakbondscontributie — fiscaal voordelig
- DUO-studielasten — nieuw per 1 januari 2026: maximaal €1.250 per jaar fiscaalvriendelijk aflossen (tot en met 2030)
Een niet-opgenomen saldo wordt in december uitbetaald; bij uitdiensttreding volgt directe uitbetaling.
Transitievergoeding
Wanneer u door uw werkgever wordt ontslagen of een tijdelijk contract niet wordt verlengd, heeft u recht op een transitievergoeding (Art. 7:673 BW).
Berekening
- Per dienstjaar: 1/3 van het bruto maandloon
- Maximum: €98.000 bruto (2025, jaarlijks geïndexeerd) of één bruto jaarsalaris als dat lager is
| Dienstjaren | Vergoeding (bij €3.500/maand bruto) |
|---|---|
| 1 jaar | €1.167 |
| 5 jaar | €5.833 |
| 10 jaar | €11.667 |
| 20 jaar | €23.333 |
| 30 jaar | €35.000 |
Bij een maandsalaris hoger dan €2.450 geldt het maximum van €98.000 bij lange dienstverbanden. Neem bij ontslag altijd contact op met uw vakbond of een arbeidsrechtadvocaat — zie ook ons artikel over Sociaal Plan en ontslagrechten.
Opzegtermijn
De opzegtermijn is gebaseerd op Art. 7:672 BW en verschilt naar gelang wie het initiatief neemt:
Door de werknemer
Altijd 1 kalendermaand, tenzij in de cao of arbeidsovereenkomst een kortere termijn is overeengekomen.
Door de werkgever
| Dienstjaren | Opzegtermijn |
|---|---|
| Korter dan 5 jaar | 1 maand |
| 5 tot 10 jaar | 2 maanden |
| 10 tot 15 jaar | 3 maanden |
| 15 jaar of langer | 4 maanden |
Als de werkgever de opzegtermijn niet respecteert, heeft u recht op een vervangende schadevergoeding gelijk aan het loon over de niet in acht genomen opzegtermijn.
Sociale Verzekeringen
Als gemeenteambtenaar bent u verzekerd via de Nederlandse sociale zekerheid. De premies worden grotendeels door uw werkgever betaald.
Werkloosheidswet (WW)
Bij ontslag heeft u recht op een WW-uitkering van maximaal 24 maanden (70% van het dagloon gedurende maximaal 24 maanden, daarna 70% van het minimumloon). De WW-premie Awf wordt door de werkgever betaald: 2,74% (vaste contracten) of 7,74% (flexibele contracten).
Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen (WIA)
Bij langdurige arbeidsongeschiktheid (>104 weken ziekte) kunt u in aanmerking komen voor een WIA-uitkering. De premie wordt door de werkgever voldaan.
Zorgverzekeringswet (ZVW)
De werkgever betaalt de inkomensafhankelijke bijdrage ZVW van 6,67% over uw bruto loon. U betaalt zelf de nominale premie aan uw zorgverzekeraar (gemiddeld circa €175–200 per maand in 2025/2026).
Ziektewet (ZW)
Bij ziekte ontvangt u minimaal 70% van uw loon gedurende maximaal 104 weken. De CAO Gemeenten bepaalt dat u het eerste jaar 100% doorbetaling ontvangt en in het tweede jaar minimaal 70%.
Pensioen: ABP
Gemeenteambtenaren bouwen pensioen op via het Algemeen Burgerlijk Pensioenfonds (ABP), het grootste pensioenfonds van Nederland. Dit is het aanvullend pensioen naast de AOW (eerste pijler).
AOW
De AOW-leeftijd is 67 jaar (2025/2026). U heeft recht op een volledige AOW-uitkering als u 50 jaar in Nederland hebt gewoond (2% opbouw per jaar). Een volledige AOW bedraagt circa €1.450 netto per maand (alleenstaande, 2025).
ABP-pensioenopbouw
- Totale pensioenpremie 2026: 27,1% van de pensioengrondslag
- Werkgever betaalt: 70% = circa 18,97%
- Werknemer betaalt: 30% = circa 8,13%
- Franchise 2026: circa €17.545 (de drempelwaarde; over dit deel bouwt u geen aanvullend pensioen op)
- Pensioengrondslag: bruto jaarsalaris minus franchise
De pensioengrondslag is dus uw bruto jaarsalaris minus de franchise. Over dat bedrag wordt de gecombineerde premie van 27,1% geheven. ABP heeft per 1 januari 2026 de pensioenen verhoogd met 2,84%.
Vroegpensioen (RVU)
Nieuw in de CAO Gemeenten 2025-2027: medewerkers in zware beroepen kunnen tot 2 jaar voor de AOW-leeftijd stoppen met werken via de RVU-regeling. De eis van 41 ABP-dienstjaren is verlaagd naar 20 dienstjaren, waardoor meer medewerkers in aanmerking komen.
Inkomstenbelasting (Box 1)
Het nettoloon dat u ontvangt, hangt af van de loonbelasting (box 1) en de heffingskortingen.
Belastingschijven 2025
| Inkomen | Tarief |
|---|---|
| Tot €75.518 | 36,97% |
| Boven €75.518 | 49,50% |
Heffingskortingen 2025
- Arbeidskorting: maximaal €5.158 (voor inkomen rond €38.000; wordt afgebouwd boven €124.935 naar €0)
- Algemene heffingskorting: maximaal €3.362 (wordt afgebouwd boven €24.812 naar €0)
Een medewerker in schaal 7 met een bruto maandsalaris van €3.160 verdient circa €37.920 per jaar. Na IB (36,97%) en heffingskortingen resteert een nettoloon van circa €2.450–2.550 per maand (afhankelijk van bijdragen ZVW en pensioen). De gratis calculator bovenaan dit artikel berekent uw specifieke situatie.
Uw Rechten als Gemeentewerknemer
Ontslagbescherming
Ontslag kan alleen via het UWV (toestemming wegens bedrijfseconomische redenen of langdurige arbeidsongeschiktheid) of de kantonrechter (verstoorde arbeidsrelatie). U heeft altijd recht op de transitievergoeding als u minimaal 24 maanden in dienst bent geweest (Art. 7:673 BW).
Bij een reorganisatie zijn gemeenten verplicht te werken met een sociaal plan, met afspraken over Van Werk Naar Werk-begeleiding en eventuele aanvullende vergoedingen. Lees meer over uw rechten bij reorganisatie in ons artikel over stakingen en arbeidsrechten.
Medezeggenschap
Gemeenten zijn verplicht een ondernemingsraad (OR) of medezeggenschapsraad in te stellen (Wet op de Ondernemingsraden, WOR). De OR heeft instemmingsrecht bij wijzigingen in arbeidsvoorwaarden en adviesrecht bij reorganisaties.
Gelijke behandeling
De Algemene wet gelijke behandeling (AWGB) verbiedt discriminatie op grond van godsdienst, levensovertuiging, politieke gezindheid, ras, geslacht, nationaliteit, seksuele gerichtheid of burgerlijke staat. Bij vermoede discriminatie kunt u een klacht indienen bij het College voor de Rechten van de Mens.
Thuiswerken
De CAO Gemeenten bevat een thuiswerkvergoeding van €2,40 per dag. Uw werkgever is verplicht hierover een lokale regeling vast te stellen.
Dit artikel is uitsluitend informatief en vormt geen juridisch advies. Neem voor vragen over uw specifieke situatie contact op met uw vakbond (FNV Overheid, CNV Overheid of CMHF), het UWV (0900-9294) of een arbeidsrechtadvocaat.
