Olivia Rodrigo noemt hit 'The Cure': mag een artiest zomaar een bandnaam gebruiken?

Olivia Rodrigo noemt hit 'The Cure': mag een artiest zomaar een bandnaam gebruiken?

Op 22 mei 2026 bracht Olivia Rodrigo haar nieuwe single 'The Cure' uit — de tweede single van haar aankomende album You Seem Pretty Sad for a Girl So in Love. De titel verwijst naar de iconische Britse rockband The Cure, een van de favoriete groepen van de 22-jarige singer-songwriter. Maar had Rodrigo hiervoor toestemming nodig? En wat zijn de juridische regels als een artiest een bestaande bandnaam als songtitel gebruikt? Een muziekadvocaat legt het uit.

Wat maakte 'The Cure' zo opvallend?

De overeenkomst met The Cure is geen toeval. Rodrigo liet weten dat de titel "een gelukkig samenvallen" was, maar tegelijkertijd bevestigde Robert Smith van The Cure dat hij en Rodrigo "een paar onvergetelijke nachten in de studio" samen hebben doorgebracht. Bij haar headlinersconcert op Glastonbury 2025 kwamen ze zelfs samen op het podium voor klassiekers als 'Friday I'm in Love' en 'Just Like Heaven'.

Toch staat geen van de bandleden van The Cure vermeld als co-schrijver of gastartiest op het nummer. Het is een volledig eigen compositie van Rodrigo, geproduceerd door haar vaste medewerker Dan Nigro. De vraag rijst dan: hoe zit het juridisch als je een bekende bandnaam als songtitel gebruikt?

Bandnamen zijn merkrechten, geen auteursrechten

Het antwoord vergt een onderscheid dat muziekadvocaten regelmatig moeten uitleggen: bandnamen vallen niet onder het auteursrecht, maar kunnen beschermd zijn als handelsmerk (merkrecht).

Volgens de Nederlandse Auteurswet — en het gelijkwaardige Europese kader — beschermt het auteursrecht creatieve werken zoals muziek, teksten en opnames. Een naam als zodanig is niet auteursrechtelijk beschermd. The Cure heeft hun naam echter vermoedelijk als merk geregistreerd in diverse klassen, waaronder muzikale diensten en merchandise.

Dat betekent: een artiest mag een bandnaam als songtitel gebruiken, tenzij die titel bij het publiek verwarring wekt over een officiële samenwerking of goedkeuring door die band. In juridische termen heet dit "passing off" (onrechtmatige nabootsing) of merkinbreuk.

In het geval van Rodrigo is aan dat criterium vrijwel zeker niet voldaan: de single staat duidelijk op haar naam, de band wordt nergens als maker vermeld, en de naam wordt gebruikt als poëtische verwijzing, niet als claim van samenwerking.

Wanneer is gebruik van andermans naam wél problematisch?

Muziekjuristen zien deze kwesties vaker. Drie situaties waar wél actie geboden kan zijn:

1. Merchandising en branding. Als een artiest een tourtitel of merchandise uitbrengt die de handelsnaam van een ander merk prominent gebruikt, kan dat als merkinbreuk worden aangemerkt. Denk aan concertshirts met een bandlogo dat je niet zelf bezit.

2. Misleidende samenwerking. Als albumteksten, persberichten of promotievideos suggereren dat The Cure betrokken was bij de productie — terwijl dat niet zo is — kan dit een misleidende handelspraktijk opleveren in de zin van de Richtlijn oneerlijke handelspraktijken.

3. Sampling zonder toestemming. Dit is een apart, vaak onderschat terrein. Zelfs een sample van slechts twee seconden kan inbreuk maken op zowel het auteursrecht van de componist als de naburige rechten van de platenmaatschappij. Hier gelden strenge regels die via Buma/Stemra of rechtstreeks via de rechthebbende moeten worden geregeld.

De Unraveled Tour: wat muziekartiesten juridisch moeten regelen

Rodrigo kondigt tegelijk de Unraveled Tour aan: 86 concerten van 25 september 2026 tot 10 mei 2027, door Noord-Amerika en Europa. Zo'n grootschalige tournee brengt een forse juridische administratie mee.

Voor artiesten die optreden in Nederland en Europa gelden onder andere:

• Live-muzieklicenties: iedere publieke uitvoering van muziek vereist een licentie via Buma/Stemra (Nederland) of equivalente organisaties in andere landen.
• Gastartiestencontracten: als anderen optreden als opener — Rodrigo kiest voor Wolf Alice en The Last Dinner Party — moeten optredeovereenkomsten, royaltyafspraken en aansprakelijkheidskwesties contractueel worden vastgelegd.
• Merkregistratie van de tournaam: 'Unraveled Tour' als naam en logo kan worden geregistreerd als Europees merk om imitatie te voorkomen.

Een muziekadvocaat of entertainment-jurist kan artiesten begeleiden bij het opzetten van deze structuur, zodat creatieve samenwerking juridisch solide staat.

Samenwerking in de studio: wat als Robert Smith wél had meegeschreven?

Stel dat Robert Smith wel co-auteur was. Dan zou de verdeling van auteursrechten contractueel vastgelegd moeten zijn — vóór de opname, niet achteraf. In de muziekwereld ontstaat bij het ontbreken van een schriftelijk overeenkomst snel discussie over de aandelen in de publicatierechten.

Vergelijkbare juridische conflicten leidden in het verleden tot langdurige rechtszaken — denk aan de procedures rondom Ravels Boléro en de publieke domein-kwestie. Rodrigo vermijdt dit probleem door geen officiële co-auteur te registreren voor het nummer.

Wat kunt u doen als u in een vergelijkbare situatie zit?

Als muzikant of artiest kunt u te maken krijgen met vergelijkbare vragen: mag ik deze naam gebruiken voor mijn band? Hoe gebruik ik een sample legaal? Wat regel ik als ik wil samenwerken met een andere artiest?

Een advocaat gespecialiseerd in intellectueel eigendom en entertainmentrecht kan u adviseren bij:

• Merkenrechtelijke checks op bandnamen of projekttitels
• Samenwerkingscontracten met andere artiesten of producers
• Licentievraagstukken rondom muziekgebruik in video, reclame of livestreams
• Bescherming van uw eigen muziek en teksten

Dit artikel is informatief van aard en geen juridisch advies. Raadpleeg een gespecialiseerde advocaat voor uw specifieke situatie.