Margrét JónsdóttirKína og Ísland: hvað þurfa íslensk fyrirtæki að vita um nýjan markaðstækifæri
Frá febrúar 2026 hefur Air China verið að kanna möguleika á beinum flugleiðum á milli Íslands og Kína, með mögulegu gagnstæðu komi eins snemma og þetta vor. Á sama tíma tilkynnti íslenskt ferðaskipulagsfélag, Troll.is, stofnun nýs flugfélags — Troll Air — sem mun fljúga beint milli Íslands og Pekings. Kína-Ísland beinu flugleiðirnar gætu opnað eitt stærsta vaxtartækifærið í íslenskri ferðaþjónustu undanfarin ár.
Árið 2023 komu 53.000 ferðamenn frá Kína til Íslands, samkvæmt gögnum frá Ferðamálastofu. Ef bein flug koma í stað millilendinga í Kaupmannahöfn eða London, gæti þessi tala margfaldast á skömmum tíma. Kínverskir ferðamenn eru í meðaltali þungir neytendur — þeir eyða meira á ferðum en flestir aðrir þjóðflokkar og leggja mikla áherslu á einstaklega upplifun.
Af hverju eru þetta tíðindi sem skipta öllum máli
Kína er stærsta ferðamannamarkaðurinn í heiminum. Áður en heimsfaraldurinn skall á árið 2020, fóru fleiri en 155 milljóna Kínverja erlendis á ári — og þegar markaðurinn opnaði að nýju eftir lok Covids, fóru þeir með sterkari kaupkraft en nokkru sinni fyrr.
Með beinum flugleiðum (8–9 klst. frá Peking til Reykjavíkur) gæti Ísland orðið hluti af stofnvegferðum Kínverja í Evrópu. Frekar en í Frakklandi eða Þýskalandi, gætu margir valið náttúruna og norðurljósin á Íslandi sem sérstakan viðkomustad.
Sérfræðingar á sviði ferðaþjónustu telja að beinir flug gætu aukið ferðamannatekjur Íslands um nokkrar milljarðar króna á ári. Þetta er tækifæri sem íslensk fyrirtæki geta ekki leyft sér að líta fram hjá — sérstaklega þar sem kínversk ferðasegð er að rísa að nýju eftir Covid og leit að nýjum áfangastöðum utan hefðbundinna ferðaleiða.
Hvað gera þarf til að nýta tækifærið
Íslensk fyrirtæki sem vilja vera tilbúin þurfa að aðlaga sig. Hér eru lykilatriðin:
Tungumálsþjónusta og staðbundin sérþekking. Kínverskir ferðamenn búast við að geta átt samskipti á kínversku — a.m.k. fyrir lykilþjónustu. Hótel, ferðaskipuleggjendur og veitingastaðir sem bjóða upp á kínversku þjónustu eða starfsmenn sem tala Mandarin njóta hlutfallslegs forskots.
WeChat og kínversk stafræn greiðslukerfi. Alipay og WeChat Pay eru nánast skylda á kínverskum ferðamannamarkaði. Kínverskir ferðamenn eru vanir því að greiða í gegnum síma og gætu verið frávekkir ef fyrirtæki taka aðeins kort eða reiðufé.
Kínverskar endurskoðunarvefjar. Ctrip (Trip.com) og Douyin (TikTok Kína) eru stærstu áhrif á ferðaáætlanir kínverskra ferðamanna — mun meira en Google eða TripAdvisor. Ef fyrirtæki þitt er ekki til á Ctrip, er þú ekki til fyrir þennan markaðshluta.
Lögfræðileg og fjárhagsleg þátttaka
Að bjóða upp á þjónustu við kínverska ferðamenn krefst þess að ferðaskipuleggjendur séu meðvitaðir um nokkur lagaleg atriði.
Ferðatryggingar. Kínverskir ferðamenn eru venjulega með tryggingarvernd í gegnum Kína — en íslenskir þjónustuaðilar þurfa að skilja hvað þær tryggingar taka yfir og hvenær skaðabætur falla á þjónustuveitandann.
Persónuvernd og gagnameðferð. Ef þú safnar persónuupplýsingum frá kínverskum ferðamönnum í gegnum bókunarkerfi eða vefsíður, gildir GDPR áfram á Íslandi. Íslenskar reglur gera kröfu um skýrar persónuverndarstefnur og gagnaforritunarreglur.
Gæðakröfur og neytendavernd. Ef eitthvað fer úrskeiðis — tjón á eignum, meiðsli í ferðalagi eða deilur um þjónustu — er íslenskt ferðamannalög notað. Ferðaskipuleggjendur þurfa að vera meðvitaðir um skyldur sínar gagnvart erlendum ferðamönnum. Sjá nánar um farþegaréttindi og flugleiðabreytingar: IEA: Evrópa á 6 vikur af flugeldsneyti — hvað þýðir þetta?
Hverjir eru best í stöðu til að njóta góðs af þessum breytingum
Í framtíð þar sem 100.000+ kínversk ferðamenn koma til Íslands á ári, verður eftirspurn eftir sérþjónustu:
- Leiðsöguþjónusta á kínversku — ekki aðeins á ensku
- Sérhannaðar upplifanir — norðurljósin, jökulferðalög og þokulegt landslag Íslands skapa mjög deilileg sölulagsatriði
- Staðbundinn matur og menning — kínverskir ferðamenn eru í auknum mæli að sækja "genuine" upplifanir umfram ferðapakka
- Þróuð ferðaþjónustunet — samstarf milli hótela, leigubifreiðafyrirtækja og leiðsagnarfyrirtækja sem bjóða samstillta kínverska þjónustu
Hvað þýðir kínversk ferðaþjónusta í reynd: tölur sem skipta máli
Til að setja þetta í samhengi: kínverskir ferðamenn eyða að jafnaði milli 2.000 og 3.500 evrum á ferðalagi til Evrópu — þar á meðal gistingu, mat, innkaup og upplifanir. Samanborið við meðalferðamann frá Evrópu eða Norður-Ameríku, eru þeir marktækt betri neytendur.
Í löndum eins og Þýskalandi og Frakklandi hefur iðnaðurinn þróað sértækar "kínversku ferðamannaframleiðslur" — að byrja með þýðingum og ljúka með staðlægilegum snyrtivörum og mat á hótelum. Ísland hefur tækifæri til að gera slíkt hið sama.
Mikilvægar tölur til að hafa í huga:
- 53.000 kínverskir ferðamenn heimsóttu Ísland 2023
- Kínverjar eru í hópi 3 stærstu ferðamannahópa í Evrópu eftir Covid
- Meðalferð kínversks ferðamanns til Norðurlanda er 10–14 dagar
- Norðurljós eru í efstu 5 "bucket list" ferðamálum hjá kínverskum ferðamönnum
Hvað getur sérfræðiráðgjöf gert fyrir þitt fyrirtæki
Hvort sem þú rekur hótel, stýrð ferðaleiðangrum eða þarfnast ráðgjafar um hvernig á að koma inn á kínverska ferðamannamarkaðinn, geta sérfræðingar hjá ExpertZoom hjálpað þér. Lögfræðingar, fjármálaráðgjafar og rekstrarráðgjafar með sérþekkingu á alþjóðlegum ferðamarkaði geta greint hvernig bestu skuldbindingar þínar líta út við aðstæður þar sem nýjar ferðaleiðir opna.
Kína-Ísland beinu flugleiðirnar gætu breytt íslensku ferðaþjónustunni. Þeir sem undirbúa sig strax — í tungumálaþjónustu, stafrænum greiðslulausnum og lagalegri vernd — munu standa sig best þegar ferðamennirnir koma.
Kínversk ferðasegð hefur hraðar en keppinautar gert sér grein fyrir það — og Ísland gæti verið á stigi þar sem mikilvægt er að vera tilbúinn. Tækifærið er til, en það bíður ekki í óendanlega langan tíma þar sem önnur Evrópulönd eru þegar að grípa þetta sama stig. Sérfræðiráðgjöf getur hjálpað þér að koma í gang með réttum skrefum á réttum tíma.
