Vogelgriep in Ermelo: ruiming van 11.000 eenden en vervoersverbod in 10 kilometerzone

Pluimveehouder kijkt op een computerscherm naar een zonekaart met cirkels, met een eendenstal op de achtergrond in Gelderland

Fotocredits

Laura Laura VermeulenDieren en Dierenartsen
7 min leestijd 19 november 2026

In Ermelo (gemeente Ermelo, provincie Gelderland) is vogelgriep vastgesteld op een vermeerderings- en opfokbedrijf met eenden. Het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN) heeft besloten de circa 11.000 dieren op de locatie te laten ruimen door de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA), meldt de NVWA in een nieuwsbericht van 18 november 2026.

Rond de besmette locatie geldt een beperkingszone van 10 kilometer met een directe werking: het vervoersverbod ging per direct in. Wie vogels houdt, handelt in eieren of mest afvoert in die omgeving, wil weten wat er precies verandert. Dit artikel loopt de maatregelen langs in de volgorde waarin een pluimveehouder, een hobbyhouder of een dierenarts ze tegenkomt.

Wat is er vastgesteld en wat gebeurt er met de dieren?

Volgens het bericht van de NVWA gaat het om een vermeerderings- en opfokbedrijf met eenden. Het besluit om te ruimen komt van het ministerie van LVVN. De NVWA voert de ruiming uit. Het gaat om circa 11.000 dieren.

Het bericht noemt de ruiming als middel om verspreiding van het virus te voorkomen. Over de uitvoering zelf, zoals het tijdstip of de werkwijze, staat in het nieuwsbericht niets. Journalisten kunnen met vragen over de ruiming terecht bij het team persvoorlichting van de NVWA, en met vragen over het beleid bij de woordvoerders van het ministerie.

De Rijksoverheid publiceerde hetzelfde bericht op 17 november 2026 om 19:16 uur. De NVWA plaatste het op 18 november 2026 om 09:21 uur. De tekst is in beide gevallen vrijwel gelijk, met één verschil: de versie van de Rijksoverheid vermeldt ook de landelijke maatregelen en een traceringsonderzoek, die verderop in dit artikel aan bod komen.

Welke zones gelden er rond Ermelo?

Er wordt een beperkingszone ingesteld van 10 kilometer. Die bestaat uit een beschermingszone met een straal van 3 kilometer en een bewakingszone van 10 kilometer. Het bericht telt de pluimveebedrijven per afstand:

  • In de 1-kilometerzone rond de besmette locatie liggen geen pluimveebedrijven.
  • In de 3-kilometerzone liggen 2 pluimveebedrijven.
  • In de 10-kilometerzone liggen 25 pluimveebedrijven.

Een aantal van die bedrijven bevindt zich ook in de beperkingszone rond de besmettingen in Hierden van 9, 11 en 13 november. Het bericht zegt niet hoeveel bedrijven dat zijn en noemt de bedrijven niet bij naam. Wie wil weten of zijn eigen locatie binnen de zone valt, kan de dierziektenviewer van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) raadplegen. Die toont waar de 10-kilometerzone ligt.

De Rijksoverheid verwijst bovendien naar de Regeling maatregelen beschermings- en bewakingszone hoogpathogene vogelgriep Ermelo 2026 en naar twee kaarten, een van de 3 kilometer en een van de 10 kilometer. Die documenten staan op open.overheid.nl. Wie een bedrijf of dieren in de buurt heeft, doet er goed aan de kaart te bekijken voordat hij aanneemt dat de zone zijn adres niet raakt.

Wat mag niet en wat mag wel in de 10-kilometerzone?

In de hele 10-kilometerzone geldt per direct een vervoersverbod. Het bericht omschrijft wat dat betekent: vanaf locaties met vogels in deze zone mogen geen vogels, broedeieren en consumptie-eieren worden vervoerd. Ook de afvoer van mest van vogels en van gebruikt strooisel is verboden. Volgens het bericht zijn die maatregelen nodig om verspreiding naar andere delen van het land te voorkomen.

Er is ook een uitzondering. Andere dieren dan vogels en hun producten mogen wel worden af- en aangevoerd naar locaties met vogels, mits dat gebeurt volgens de strenge voorwaarden van het hygiëneprotocol. Een veehouder, een dierenarts of een voerleverancier die een locatie met vogels bezoekt, valt dus niet automatisch onder het verbod, maar moet zich aan het protocol houden.

Het gaat steeds om locaties met vogels. Het bericht beschrijft het verbod als een verbod voor het vervoer vanaf die locaties. Wat voor een bedrijf zonder vogels in dezelfde zone geldt, laat de tekst open.

Wat gold al sinds 28 oktober voor heel Nederland?

Volgens de Rijksoverheid geldt sinds 28 oktober een landelijke ophok- en afschermplicht. De ophokplicht is van toepassing op alle commercieel gehouden vogels. De afschermplicht geldt voor niet-commercieel gehouden risicovogels, bijvoorbeeld hobbymatig gehouden kippen.

Sinds 28 oktober is ook het landelijke bezoekverbod van vogelverblijfplaatsen aangescherpt. Het gaat om vogelverblijfplaatsen die onderdeel zijn van een inrichting met commercieel gehouden vogels. Bezoek is alleen toegestaan als het noodzakelijk is voor de volksgezondheid, de diergezondheid, het dierenwelzijn of de gezondheid van personen die in de stal aanwezig zijn.

Tussen 28 oktober en 17 november liggen 20 dagen (onze berekening: 3 dagen van 28 tot 31 oktober plus 17 dagen in november) waarin die landelijke regels al golden toen het bericht over Ermelo verscheen. Het bericht zegt niet of de besmetting op het eendenbedrijf ondanks die regels is ontstaan en noemt geen oorzaak.

Een voorbeeld: twee houders, twee situaties

Hieronder staat een rekenvoorbeeld. Het is een illustratie en geen weergave van een bestaand bedrijf of een juridisch oordeel.

Neem een hobbyhouder met zes kippen in de tuin. Hij woont in de omgeving van Ermelo en wil weten of de nieuwe regels voor hem gelden. Stap één is de dierziektenviewer van RVO: ligt zijn adres binnen de 10-kilometerzone? Zo ja, dan geldt het vervoersverbod voor zijn locatie met vogels. Hij mag dan geen vogels, broedeieren of consumptie-eieren van zijn locatie vervoeren, ook niet om een buurman een doos eieren te geven. Ook zijn mest en zijn gebruikte strooisel mogen de locatie niet verlaten. Ligt zijn adres buiten de zone, dan geldt het vervoersverbod uit het bericht niet voor hem. De landelijke afschermplicht voor hobbymatig gehouden risicovogels geldt volgens de Rijksoverheid sinds 28 oktober wel overal in Nederland.

Neem daarnaast een pluimveehouder met een bedrijf in de 10-kilometerzone, die iedere week een lading consumptie-eieren laat ophalen. Als de zone zijn bedrijf omvat, mogen die eieren niet van zijn locatie worden vervoerd. Het bericht noemt geen uitzondering voor consumptie-eieren en geeft ook geen tijdsduur voor het verbod. Een dierenarts die zijn dieren komt controleren, vervoert geen vogels en geen eieren. Voor die bezoeken verwijst het bericht naar de voorwaarden van het hygiëneprotocol voor andere dieren en hun producten.

De vuistregel in beide gevallen is dezelfde: eerst de zone bekijken, daarna het verbod toepassen op wat de locatie verlaat, en bij twijfel navraag doen bij de NVWA of bij de eigen dierenarts. Verder dan wat het bericht zegt, gaat dit voorbeeld niet.

Wat een dierenarts kan betekenen

Het bericht verwijst voor andere dieren dan vogels naar het hygiëneprotocol. Op de website van de NVWA staat een overzicht van de actuele hygiëneprotocollen. Volgens die pagina zijn het tijdelijke maatregelen voor bijvoorbeeld transporteurs en pluimveehouders, zoals het ontsmetten van vervoermiddelen. De NVWA en de sector stellen ze samen.

De pagina noemt onder meer een hygiëneprotocol eiervervoer, met als datum 12 november 2026, en een hygiëneprotocol voor het aanbrengen van strooisel op eenden- en kalkoenbedrijven. Ook staat er een lijst met toegelaten ontsmettingsmiddelen (R&O HPAI) met de datum 3 november 2026, en een hygiëneprotocol voor bezoekers van pluimveebedrijven. Een dierenarts kent zulke protocollen uit het dagelijks werk en kan uitleggen welk document bij welke situatie past.

Dat is waar een erkende dierenarts nuttig is voor houders van pluimvee en hobbydieren: bij het lezen van het protocol, bij vragen over wat een bezoek aan een locatie met vogels vraagt en bij het beoordelen van de eigen stal- en hygiënesituatie. Medisch of juridisch advies over een concrete besmetting vervangt dat niet. Voor een concreet besluit over uw dieren geldt altijd de beslissing van de NVWA en het ministerie van LVVN.

Wat het bericht niet zegt

Een goed nieuwsbericht is ook duidelijk over wat nog onbekend is. Het bericht over Ermelo laat een aantal vragen open:

  • Hoe lang het vervoersverbod en de zones van kracht blijven, staat er niet in.
  • Het noemt geen oorzaak van de besmetting en geen route van het virus.
  • Het zegt niet welke van de 25 bedrijven ook in de zone rond Hierden liggen.
  • Het geeft geen uitslag van het traceringsonderzoek. Dat onderzoek loopt nog.

Over dat laatste punt is de Rijksoverheid duidelijk: de NVWA voert traceringsonderzoek uit naar riskante contacten. Daarbij wordt onderzocht of er producten of pluimvee van en naar de locatie zijn vervoerd in de periode voorafgaand aan de melding. Indien nodig volgen aanvullende maatregelen, zoals extra bemonstering of het blokkeren van een riskant contactbedrijf. Die maatregelen worden gemeld via een update in het persbericht en via de online kanalen van het ministerie van LVVN.

Wat u nu kunt controleren

  1. Kijk op de dierziektenviewer van RVO of uw locatie in de 3-kilometerzone of de 10-kilometerzone ligt.
  2. Bekijk de kaarten van 3 en 10 kilometer en de regeling voor Ermelo op open.overheid.nl.
  3. Houdt u vogels binnen de zone, plan dan geen vervoer van vogels, broedeieren, consumptie-eieren, mest of gebruikt strooisel zonder het bericht en de regeling te hebben gelezen.
  4. Leest u de hygiëneprotocollen als er andere dieren of hun producten van of naar uw locatie gaan.
  5. Volg de updates van het ministerie van LVVN, want aanvullende maatregelen kunnen volgen.

Meer informatie leest u in het nieuwsbericht van de NVWA over de vogelgriep in Ermelo. De uitgebreidere versie met de landelijke maatregelen staat in het bericht van de Rijksoverheid van 17 november 2026, en de lijst met actuele protocollen vindt u op de pagina hygiëneprotocollen van de NVWA. Heeft u vragen over uw eigen dieren, dan kan een dierenarts van Expert Zoom meelezen en uw situatie met u doorlopen.

Fotocredits : Deze afbeelding is gegenereerd met kunstmatige intelligentie.

Voordelen

Snelle en nauwkeurige antwoorden op al uw vragen en hulpverzoeken in meer dan 200 categorieën.

Duizenden gebruikers hebben een tevredenheid van 4,9 op 5 behaald voor het advies en de aanbevelingen van onze assistenten.