Maaike Schoons boek over de woningcrisis: wat u nu kunt doen als starter op de huizenmarkt

Op 7 april 2026 verscheen het boek Waarom jij geen huis kunt betalen van Maaike Schoon bij uitgeverij Pluim. De Buitenhof-presentatrice, die deze week ook te zien is in de finaleweek van De Slimste Mens op NPO 1, bundelt in haar debuut de diepste oorzaken van de Nederlandse wooncrisis. Het boek treft een snaar: de gemiddelde woningprijs in Nederland bereikte in begin 2026 een recordniveau van 512.500 euro, waardoor koopstarters steeds vaker afhaken.

Wat Schoon blootlegt over de wooncrisis

Het boek analyseert hoe structurele keuzes — belastingvoordelen voor huiseigenaren, beperkte sociale woningbouw, lage hypotheekrentes in het vorige decennium en speculatieve beleggersinvesteringen — de huizenmarkt hebben opgeblazen. Schoon wijst niet op één schuldige, maar op een systeem dat starters stelselmatig benadeelt ten opzichte van bestaande eigenaren en institutionele beleggers.

Cijfers van het CBS tonen aan dat in 2025 minder dan 40% van de mensen tussen 25 en 35 jaar een eigen woning bezat, tegenover 55% in 2010. Tegelijkertijd steeg het gemiddeld aantal woningzoekenden per beschikbare huurwoning via een sociale verhuurder in grote steden naar 212 kandidaten per woning, aldus de gegevens van het Ministerie van Binnenlandse Zaken.

Wat u als starter nu concreet kunt doen

Het boek beschrijft het probleem helder, maar voor concrete stappen in uw persoonlijke situatie zijn financiële experts onmisbaar. Hier zijn de opties die u in 2026 heeft:

De startersvrijstelling blijft beschikbaar: Kopers onder de 35 jaar en met een aankoopprijs onder de 510.000 euro betalen geen overdrachtsbelasting (2%). Dit is een voordeel van maximaal 10.200 euro bij de maximumgrens. Controleer of u hiervoor in aanmerking komt en of uw aankoopsom eronder valt.

Nationale Hypotheek Garantie (NHG): Bij een aankoopprijs tot 435.000 euro in 2026 kunt u in aanmerking komen voor NHG. Dit verlaagt uw hypotheekrente met gemiddeld 0,5 procentpunt en biedt een vangnet als u door onvrijwillige werkloosheid of scheiding uw hypotheek niet meer kunt betalen.

Koopstimulerende regelingen van gemeenten: Veel gemeenten bieden in 2026 eigen aanvullende regelingen: Amsterdam heeft de Amsterdamse Koopgarant, Utrecht kent de starterslening, en Rotterdam heeft het Fonds Koopgarant verlengd. Een financieel adviseur of hypotheekadviseur kent de lokale mogelijkheden.

Aflossingsvrije hypotheek: pas op met aanlokkelijke tarieven: Sommige aanbieders profileren zich in 2026 met lage rentes op deels aflossingsvrije hypotheken. Rabobank en ABN AMRO hebben hun voorwaarden aangescherpt, maar er zijn ook kleinere aanbieders die hogere risico's accepteren. Laat u niet verleiden zonder volledig inzicht in de langetermijnkosten.

De rol van een financieel adviseur is groter dan u denkt

Maaike Schoon stelt in haar boek dat gewone mensen onvoldoende zijn uitgerust om de complexiteit van de Nederlandse huizenmarkt te doorgronden. Dat is precies waarom een onafhankelijk financieel adviseur — niet de hypotheekadviseur van de bank die u een product wil verkopen — zo waardevol is.

Een goede adviseur helpt u bij:

• Het berekenen van uw maximale leencapaciteit en wat dat werkelijk betekent voor uw maandlasten
• Het vergelijken van hypotheekvormen (annuïteit vs. lineair vs. aflossingsvrij)
• Het inschatten van risico's bij variabele of vaste rentes in een onzeker renteklimaat
• Het gebruik maken van alle beschikbare subsidies, vrijstellingen en regelingen
• Het plannen van uw financiën als u ook pensioen, studie van kinderen of andere grote uitgaven op de horizon heeft

Op Expert Zoom vindt u onafhankelijke financieel adviseurs die gespecialiseerd zijn in starters op de huizenmarkt. Een eerste kennismakingsgesprek — vaak online en zonder verplichtingen — kan u al een veel helderder beeld geven van uw mogelijkheden.

De bredere betekenis van Schoons boek voor uw beslissing

Het is verleidelijk om het boek te lezen en te concluderen: "het systeem is kapot, ik wacht maar." Dat is begrijpelijk, maar ook riskant: de hypotheekrenteaftrek wordt stap voor stap afgebouwd, de vraag naar woningen blijft structureel groter dan het aanbod, en huurprijzen in de vrije sector stijgen sneller dan de inflatie.

De beslissing om al dan niet te kopen — en wanneer — is diep persoonlijk en financieel. Ze hangt af van uw inkomensstabiliteit, spaarbuffer, gezinssituatie en risicobereidheid. Een boek kan u de context geven; een adviseur kan u helpen de juiste keuze te maken voor uw specifieke situatie.

Vier vragen die u uw adviseur moet stellen

Als u binnenkort een gesprek plant met een financieel adviseur over uw woonsituatie, zijn dit de vier meest impactvolle vragen:

1. Wat is mijn échte leencapaciteit na alle maandlasten? Niet alleen de hypotheek, maar ook servicekosten, verzekeringen, onderhoud en een buffer voor rente-stijgingen.
2. Wat is het verschil in totale kosten tussen een 10-jarige en een 20-jarige vaste rente in mijn situatie? In 2026 is het renteverschil significant; de keuze heeft een impact van tienduizenden euro's over de looptijd.
3. Welke regelingen gelden specifiek in mijn gemeente? Naast nationale regelingen zijn er lokale subsidies en koopgarantregelingen die weinig starters kennen.
4. Wat is mijn exit-strategie als ik over 5 jaar moet verkopen? Het risico van een restschuld bij een eventuele waardedaling moet realistisch worden ingeschat.

Let op: Dit artikel is informatief en vormt geen financieel advies. Raadpleeg altijd een gecertificeerde financieel adviseur (AFM-geregistreerd) voordat u een hypotheek afsluit of een woning koopt.